Ah Takva sen nelere kadirsin!...

Yeni sinemacıların dili mi dini mi?

Senaryosunu “yeni sinemacılar”dan Önder Çakar’ın yazdığı, Özer Kızıltan’ın da yönetmenliğini yaptığı Takva vizyonda başarılı olmuş yapımlardan birisi. Bu başarıda her ne kadar filmin isminin ve yapılan reklâmın etkisi olduğu bir gerçekse de filmin hakkını yememek lazım. Yeni Sinemacılar iyi bir film çıkarmış ortaya.  

Bir filmin “sinemasal” açıdan iyi olması diğer yönlerden de geçer not alması anlamına gelir mi ya da gelmeli midir tartışmasına hiç girmeden filmin ahlaki zaaflarına ya da açmazlarına değinmek istiyorum. Bir defa Müslüman’ın yaşantısına, sıkıntısına “dışardan” bakıyor Takva. Yani eşekten düşmüş birinin anlayacağı can acısını anlamasını beklemek yanlış olur. Önder Çakar biraz babasının dönüşümünden çokça da medyadan yaptığı araştırma sonucuna dayalı bir senaryo kotarmış. Oyunculuğa söz etmek mümkün değil. Gerek Muharrem rolündeki Erkan Can gerek Şeyh Efendi rolündeki Meray Ülgen oldukça başarılı bir performans sergilemiş.  

Zaman sadece inanan için mi bozucu?

Tüm bunlar bir yana Takva ile ortaya konan ya da konmaya çalışılan, modern zamanlarda Müslüman bireyin içine düştüğü ikilem ya da bunalım biraz paranoya çokça da histeri ile harmanlanarak sunulmuş izleyiciye. 

Her ne kadar “ah aşk sen nelere kadirsin” diye söylense de bu lakırdı biz takvanın da –filminde olduğu kadarıyla tabi- bu işe kadir olduğunu yazıyoruz aklımıza. Televizyonlarda ve basında üzerinde epey bir laf edildi zaten filmin. Ancak birkaç nokta var ki üzerinde pek konuşulmuş ve değerlendirilmeye de tabi tutulmuş değil.  

Takva ne demiyor? 

İşte yazılıp çizilenlerle beraber akıl defterine düşülen notlar:

Gösterim Tarihi: 1 Aralık 2006

43. Antalya Altın Portakal Film Festivalinde 9 dalda ( en iyi film ve en iyi yönetmen yoktu bunlar arasında ) ödüle layık görüldü.

 

Bu giriş faslından sonra, Muharrem Şeyh efendi’nin kapısından içeri girerken kapının demir tokmağını öpüyor, zaten Şeyh efendiden alınan-verilen her nesne öpücüklere boğuluyor.

Sırt ya da eklem ağrıları olmalı ki zikir esnasında dahi Şeyh bir koltukta oturuyor.

Zikir sahnesinden sevişmeye geçmeyi zaten biliyorsunuz…

“Sen daha uyumadın mı?” “Uyumamak lazım…”

 

Şeyhin yardımcısı Muharrem’in evine uğramasını, Şeyh Muharrem’in çalıştığı yere uğramasını aynı sebeplere bağlıyor: Bir ziyaret edeyim dedim, hem buradan da namaza geçerim…

Statüsü işçilik olsa da Şeyhin itimadını kazandıktan sonra Muharrem “Efendi” olmuştur artık.

Kolay mı vakfiyeye ait olan 43 daire, 35 dükkân ve 7 arsanın kirasını Muharrem toplayacaktır.

Zikir sahneleri evet başarılı ama şu Güven Kıraç’ın zikri idare ederkenki hareketleri tam bir komedi! Filmi izlediğim salonda zikir sahnelerine bir Cem Yılmaz filmi izliyormuş gibi gülenler olmuştu nitekim. İnsan biraz çalışır yahu…

Takva nerede başlar? Mal ile mülk ile kadın ile kul ile sınanınca başlar, demeye geliyor nitekim her şey. Ve filme göre Muharrem modern dünyaya ayak atınca takvasını koruyamıyor ve haliyle de çuvallıyor.

 

Ehl-i takva olmak Muharrem Efendi gibi yaşamakta değil ki sonunda kaybedilmiş olunsun. Zaten “dinle diyanetle pek işim olmaz” benzeri sözler söyleyen birisinin takva anlayışı bu kadar olur.

Her “Müslüman’ım” diyenin bir nebze olsun taşıması gereken duyarlılığı gayet iyi yansıtmış; ancak filmi dönüp dolaştırıp her duyarlı Müslüman’ın inancını yaşamak isterken işin içinden çıkamayıp da kafayı sıyırma ihtimalinin de bulunduğu sonucuna bağlaması ile de çuvallamış.

 

Kur’an’dan bir ayetle başlayan film “bir sizden bir bizden” dercesine Nazım Hikmet’in bir şiirinden yapılan alıntı ile noktalanıyor. Bu alıntı bile filmin mesajını çok rahat veriyor. Nazım’ın şiiri yerine şöyle bitiriyorum ben filmi zihnimde: Efendiler Efendisi buyuruyor ki; “Ashabım gökteki yıldızlar gibidir, hangisine uyarsanız doğru yolu bulursunuz”

Ha bir de katotonik şizofreni nedir, bilen var mı?

 
 

Alper Noyan

HaberKültür.Net