- Yeni onyılı nasıl adlandırırsınız?

- Tanışma onyılı. Herkes birbirini tek tek tanıyacak. Kimseyi damgalamayacağız. Şeriatçi, laik, Alevi, Sünni, sağcı, solcu, evrimci, yaratılışçı, göçmen, yerli, Türk, Kürt, milliyetçi, liberal, başörtülü, başı açık diye insanları çuvallara doldurmayacağız. Bu konuda edebiyatçı gazetecilerden Ece Temelkuran bir yazı dizisi hazırlamıştı. Büyük Tanışma başlıklı. Bence çok önemliydi.

 

- İnsanlar birbirini tanımıyor mu?

- Artık yavaş yavaş anlıyoruz ki; ideolojiler, kostümler, saç kesimi, bıyık şekli bir insanı kendisi yapan belirleyici faktörler değil. Bizi değerli kılan, ilişkilerimizde açığa çıkan tutumlardır. İtimat, cömertlik, espritüellik, hakkaniyet, tatlı dil, hemiyetperverlik, diğerkamlık, hatırşinaslık, vefa, misafirperverlik gibi erdemlerimizdir. Bir kimse için dindarlık, şahsiyetini pekiştiren bir zeminken, bir başkası için insanları aşağılamada kullandığı bir kanıt deposu olabilir. Birisi laikliği özgürlükçü bir toplumsal tutumun gereği sayarken, başkası yasakçı tavrına kılıf yapabilir.

 

- İdeolojinin, yaşam tarzının, mezhebin belirleyici olmadığı düşünceniz biraz tartışmalı görünüyor.

- Hiç kimse 24 saat şeriatçı, 24 saat laik değildir. Diyelim karşınızda 3 kişi var: Biri ateist, biri başörtülü biri de Alevi olsun. Hangisiyle sohbet etmek, aynı sofraya oturmak, seyahate çıkmak istersiniz? Benim sadece bu sıfatlara bakarak verebileceğim bir cevap yok. Hangisi hoş sohbetse, daha iyi fıkra anlatıyorsa onunla vakit geçirmek isterim. Bu kadar basit.

 

- Geçen onyılda çok şey değişti. Nobelli bir yazarımız var, klasikler dışında da isimler biliyor artık insanlar. Bu yazarların yaratıcılıklarını da etkiler mi?

- Olabilir. Elbette bazı kitapların, yazarların öne çıkması, yoğun ilgi görmesi, genel anlamda kitabın itibarını yükseltiyor. Yazarlığın cazibesi, yazar olmak isteyen insaların sayısı artıyor. Daha iyi, daha etkileyici yazmak da önemli hale geliyor.

 

- Bir de yeni tarz ve beyinler ortaya çıktı.

- Galiba henüz "kitap nedir, yazar nasıl bir kişidir" gibi soruların cevabına vakıf değiliz. Edebiyatın gücü, dilin imkanları, anlatımla düşünce arasında sıkı ilişki gibi konuları zamanla çözeceğiz. İnsanlar yazarları merak ediyor: Nasıl bir tip, ne yiyor, ne içiyor; nerelere takılıyor, nasıl oluyor da yazabiliyor; bu kadar aklı nereden almış? Sıralamanın başında okurun olduğunu, sonra metnin, ardından yazarın geldiğini düşünürüm. Metin, okur sayesinde varlık kazanır. Yazar da öncelikle bir okurdur. Ben de okurların kafasının nasıl işlediğini merak ediyorum. Önümüzdeki onyılda, yazarlar da okurlarını daha iyi anlayacak.

 

- Edebiyatın geleceğine dair bir öngörünüz var mı?

- İletişim teknoloji çok hızlı gelişiyor: İyi bir mısra, ışık hızıyla yayılıyor. Elektronik kitaplar çıktı. Teknoloji merakımız edebiyat merakımızı tetikleyebilir, körükleyebilir. Twitter gibi siteler var. Güzel bir cümle kurmanın önemi arttı. Aslında kaotik bir sürece giriyoruz. Entelektüeller bazı formları, değerleri muhafaza etmeye de bakabilirler. Matbu ürünler lüks ürünlere dönüşebilir. Alper Canıgüz, Gökhan Özcan, Murat Uyurkulak, Emrah Serbes, Ömer Faruk Dönmez, Barış Bıçakçı, Fatih Altınöz, Hakan Bıçakçı, Gökdemir İhsan, Pınar Öğünç gibi yazarların giderek artan etki üreteceklerini düşünüyorum. Ve tabii sürprizler olacaktır.